Δυσθρεψία Ηλικιωμένων στην Ελλάδα: Συμπτώματα και ομάδες υψηλού ρίσκου

23 May 2022

O όρος δυσθρεψία σχετιζόμενη με ασθένεια αναφέρεται στη μη επαρκή πρόσληψη ενέργειας, πρωτεΐνης ή/και μικροθρεπτικών συστατικών ως αποτέλεσμα κάποιας πάθησης ή θεραπείας. Η δυσθρεψία λόγω ασθένειας, δυσθρεψία για λόγους συντομίας, χαρακτηρίζεται από αυξημένη θνητότητα και θνησιμότητα, αλλά και περιορισμένη ικανότητα αυτοεξυπηρέτησης και αντιμετώπισης λοιμώξεων[1].

Συχνότητα εμφάνισης δυσθρεψίας στην Ελλάδα

Η δυσθρεψία αποτελεί ένα συχνό, αλλά κρυφό πρόβλημα. Στην Ευρώπη υπολογίζεται πως περίπου 33 εκατομμύρια άνθρωποι εμφανίζουν υψηλό κίνδυνο δυσθρεψίας[2]. Τι συμβαίνει όμως στην Ελλάδα;

  • Σε μία συγχρονική μελέτη παρατήρησης του 2019, οι Katsas[3] εξέτασαν το ρίσκο εμφάνισης δυσθρεψίας σε 1891 συμμετέχοντες, που ζούσαν στην κοινότητα. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν 73.1±5.9 έτη. Τα αποτελέσματα έδειξαν πως ο εκτιμώμενος επιπολασμός μέτριου και αυξημένου ρίσκου εμφάνισης δυσθρεψίας ήταν 34.8% και 29.4%, αντίστοιχα.
  • Σε δημοσίευση του περιοδικού της Ιατρικής Εταιρείας Αθηνών το 2022 οι Vassilakou et al.[4], παρουσιάζουν τα αποτελέσματα της αξιολόγησης θρέψης, που έλαβε χώρα σε ηλικιωμένους, που επισκέπτονται τα ΚΑΠΗ δήμου της χώρας. Από τα 150 άτομα, ηλικίας άνω των 60 ετών, το 34% εμφάνισε υψηλό ρίσκο δυσθρεψίας (υποσιτισμού).

Συνεπώς, ακόμα και σε μία χώρα όπως η Ελλάδα όπου στη συνείδησή μας οι περισσότεροι ηλικιωμένοι απολαμβάνουν τα οφέλη της φροντίδας από την οικογένεια, αλλά και της θρεπτικής αξίας της Μεσογειακής διατροφής, παρατηρούμε πως σχεδόν ένας στους τρεις εμφανίζει υψηλό ρίσκο για δυσθρεψία.

Ποια είναι τα σημάδια της δυσθρεψίας;

Η απώλεια βάρους αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα της δυσθρεψίας. Παρόλα αυτά ένα σύνολο από άλλα ‘σημάδια’ ενδέχεται να σας κινητοποιήσουν ως Επαγγελματία Υγείας, όταν συζητάτε με τον ασθενή ή το φροντιστή του. Εσείς έχετε ασθενείς ή πελάτες, που εμφανίζουν κάποιο/α από τα παρακάτω συμπτώματα;

  • Απώλεια όρεξης ή δυσκολία στην κατανάλωση φαγητού (π.χ. μάσηση)
  • Αδυνατισμένο πρόσωπο
  • Απώλεια βάρους
  • Ρούχα που μοιάζουν μεγάλα
  • Κόπωση, εξάντληση
  • Μειωμένη ταχύτητα βάδισης
  • Δυσκολία στην κίνηση
Τα παραπάνω ‘σημάδια΄ ίσως αποτελούν ένδειξη δυσθρεψίας. Μεταξύ άλλων αυξάνουν τον κίνδυνο απώλειας μυϊκής μάζας και δύναμης, αλλά και τον κίνδυνο πτώσης[5]. Η επιστημονική κοινότητα διαθέτει πλέον ένα σύνολο από έγκυρα εργαλεία όπως το Mini Nutritional Assessment (ΜΝΑ) και το Malnutrition Universal Screening Tool (MUST) για την αξιολόγηση του διατροφικού κινδύνου του πληθυσμού. Μπορείτε να τα βρείτε αναλυτικά στο site της Ελληνικής Εταιρείας Ιατρικής Διατροφής και Μεταβολισμού (GrESPEN)[6].

Ποιες ομάδες ηλικιωμένων εμφανίζουν μεγαλύτερο ρίσκο δυσθρεψίας;

Ορισμένες ομάδες ασθενών και ηλικιωμένων εμφανίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης δυσθρεψίας. Σε αυτές ανήκουν οι ηλικιωμένοι με γενικευμένη αδυναμία, μετά από πτώση ή κινητικές δυσκολίες και με έλκη κατάκλισης. Άλλες ομάδες πληθυσμού με αυξημένο ρίσκο κακής θρέψης είναι τα ακόλουθα.

Πρόσφατο εξιτήριο από νοσοκομείο

Μετεγχειριτικά, κάταγμα ισχίου, έξαρση χρόνιας ασθένειας

Χρόνιες εξελισσόμενες νόσοι

Άνοια, Parkinson’s, Νόσος Κινητικού Νευρώνα

Χρόνιες ή μη παθήσεις

Καρκίνος, ΧΑΠ, παθήσεις του γαστρεντερικού, ηπατικές ή νεφρικές παθήσεις

 

postGraphic-01.jpg

Περισσότερες Πληροφορίες για τη Δυσθρεψία

Παρακολουθήστε την ομιλία του γεροντολόγου ιατρού Trevor Smith στο Danone Nutricia Campus, με τίτλο ‘An update on the management of malnutrition in the community: Challenges and opportunities to improve patient care’.

Το Danone Nutricia Campus είναι μία εκπαιδευτική πλατφόρμα για επαγγελματίες υγείας, που έχει αναπτυχθεί και φιλοξενείται από έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό υπό την αιγίδα εξωτερικών ειδικών υγείας. Στόχος του οργανισμού είναι να προάγει τον τομέα της διατροφής μέσα από τη συνεχή εκπαίδευση και επιστημονικά νέα προς τους επαγγελματίες υγείας.

Δείτε το video

 

Η εξειδικευμένη ιατρική διατροφή έχει αποδειχθεί ένας ασφαλής και αποτελεσματικός τρόπος για να βοηθήσετε τους ασθενείς ή τους πελάτες σας να φτάσουν τις καθημερινές διατροφικές τους ανάγκες.

Adapted from

Why medical nutrition matters | Danone Nutricia Research

Disease related malnutrition: prevalence and consequences | Danone Nutricia Research

 

Βιβλιογραφία

  1. Stratton R, et al. Wallingford: CABI Publishing. Published on 2003
  2. MNI MNI – Medical Nutrition Industry – Medicalnutritionindustry.com
  3. Katsas K, Mamalaki E, Kontogianni MD, et al. Malnutrition in older adults: Correlations with social, diet-related, and neuropsychological factors. Nutrition. 2020;71:110640. doi:10.1016/j.nut.2019.110640
  4. Vassilakou, Tonia & Arvanitaki, Irene. (2022). Assessment of the nutritional status of elderly people attending the Open Care Centers in the Municipality of Keratsini-Drapetsona, and correlation with socioeconomic status and health indicators. Archives of Hellenic Medicine. 39. 72-81.
  5. Haute Autorité de Santé (HAS). Stratégie de prise en charge en cas de dénutrition protéino-énergétique chez la personne âgée – Argumentaire. Recommandations professionnelles (2007).
  6. Εργαλεία Ανίχνευσης Διατροφικού Κινδύνου. GrESPEN. Last accessed 8.4.2022.
    https://www.grespen.org/Κλινική-Διατροφή/Εργαλεία-Ανίχνευσης-Διατροφικού-Κινδύνου
x